Афіцыйны сайт
19 верасня 2017

Усё тое, што Вы хацелі ведаць пра парнаграфію, але баяліся спытаць

Распаўсюджванне парнаграфічных матэрыялаў - справа крымінальна каральная. Аднак далёка не кожны ведае, што падпадае пад гэтае распаўсюджванне і якое фота ці відэа сапраўды з'яўляецца парнаграфічным, а якое - усяго толькі эротыка.

Перадача парнаграфічнай інфармацыі ў асноўным ажыццяўляецца па сродках мабільных тэлефонаў і праз сетку Інтэрнэт. Часцяком асобы, якія перадаюць згаданую інфармацыю, ня дасведчаныя аб тым, што іх дзеянні падпадаюць пад прыкметы крымінальна-караюць дзеі.

Грамадзяне, якія размяшчаюць матэрыялы парнаграфічнага характару на агульнадаступных рэсурсах, у тым ліку і ў сетцы Інтэрнэт, не задумваюцца пра магчымыя наступствы сваіх дзеянняў, якія могуць пацягнуць прыцягненне да крымінальнай адказнасці, а з улікам узроставых асаблівасцяў асоб, якiя ажыццяўляюць злачынствы такога роду (16-35 гадоў ), і цяжкасці, якія тычацца далейшай асабістым жыцці, працаўладкавання, сацыяльнага становішча ў грамадстве.

Пастановай Міністэрства культуры Рэспублікі Беларусь ад 8 мая 2007 №18 «Аб зацвярджэнні Інструкцыі аб парадку выпуску, тыражавання, паказу, пракату, продажу і рэкламавання эратычнай прадукцыі, прадукцыі, якая змяшчае элементы эротыкі, насілля і жорсткасці, прадукцыі па сексуальнай адукацыі і палавым выхаванні, а таксама прадукцыі сэксуальнага прызначэння »даюцца выразныя вызначэння« парнаграфіі »і« эротыкі ». Так, парнаграфія - гэта вульгарна-натуралiстычная, агідна-цынічная, непрыстойная фіксацыя палавых зносін, наўмысная дэманстрацыя аголеных геніталій, антыэстэтычны сцэн палавога акту, сэксуальных скрыўленняў, замалёвак з натуры, якія не адпавядаюць маральным крытэрыям, абражаюць гонар і годнасць асобы, ставячы яе на ўзровень праявы жывёл інстынктаў.

Асноўныя прыкметы парнаграфічных твораў:
адсутнасць якіх-небудзь культурных, мастацкіх і іншых добрых якасцяў;
пераважная ананімнасць аўтарства, рэжысуры, выканальніцтва;
адсутнасць сюжэту альбо яго крайні прымітывізм, толькі які дазваляе звязаць паміж сабой асобныя сцэны палавых актаў;
малюнак буйным планам палавых органаў, палавых актаў і іншых сэксуальных дзеянняў;
часта сустракаемая сопряженность падзей са сцэнамі ненатуральных або противоприродных спосабаў задавальнення палавога запалу, малюнкамі групавога палавога акту, сэксуальных адносін з удзелам дзяцей.

Эратычнае мастацтва (эротыка) - адлюстраванне чалавека ва ўсім багацці яго перажыванняў з улiкам полаўзроставых і індывідуальных асаблівасцяў людзей, інтымных адносін асоб процілеглага полу, іх малюнкі, якія адухаўляе сэксуальнасць, не ўтрымліваюць грубага і цынічнага натуралізму, сцвярджаюць чалавечае ў адносінах полаў.

Спосабы здзяйснення злачынстваў па распаўсюджванню парнаграфічных матэрыялаў:
Выраб азначае поўнае першаснае стварэнне прадмета, альбо размнажэнне ўжо створанага, альбо яго пераафармленне (пераробка) і да т.п
Захоўванне звычайна вызначаецца як фактычнае знаходжанне парнаграфічных матэрыялаў у валоданні вінаватага. Час працягласці захоўвання значэння не мае.

Распаўсюджванне па сваёй сутнасці азначае азнаямленне іншых асоб з названымі прадметамі рознымі спосабамі (паказам, перадачай, дарэннем, дэманстрацыяй, апублікаваннем і да т.п.). Пры гэтым не мае значэння колькасць асоб, да ведама якіх былі даведзены дадзеныя прадметы. Дастаткова азнаямлення з імі хоць бы адной асобай.

Рэкламаванне як разнавіднасць распаўсюджвання азначае давядзенне да ведама нявызначанага круга асоб інфармацыі аб парнаграфічных матэрыялах або прадметах, крыніцах, умовах і спосабах іх набыцця.
Публічная дэманстрацыя кiна- або відэафільмаў парнаграфічнага зместу - гэта паказ названых фільмаў у месцах, дзе прысутнічаюць або могуць прысутнічаць асобы, якія не належаць да звычайнага крузе сям'і або блізкім знаёмым сям'і асобы, якая ажыццяўляе або арганізуе такі паказ. Пры гэтым публічнасць дэманстрацыі не залежыць ад аб'ёму дэманстраванага фільма. Ён можа быць паказаны як цалкам, так і асобнымі фрагментамі.

Для таго каб зразумець, ці носіць фатаграфія або фільм парнаграфічны характар, праводзіцца даследаванне спецыяльна створанай экспертнай камісіяй і па яе зняволення прымаецца рашэнне аб узбуджэньні крымінальнай справы.

На сённяшні дзень матэрыялы парнаграфічнага характару часцей за ўсё выкладваюць у сетцы Інтэрнэт, а менавіта ў сацыяльных сетках, такіх як «Аднакласнікі», «Вконтакте», на сайтах знаёмстваў. У апошні час таксама пачынаюць распаўсюджваць парнаграфію ў лакальных сетках.

Да распаўсюджванню парнаграфіі кожны можа прыйсці па-рознаму. Напрыклад, хлопец сустракаецца з дзяўчынай, у іх, скажам, досыць блізкія адносіны. Гэта ўсё фіксуецца на відэакамеру. Потым яны расстаюцца. Хтосьці з іх пакрыўджаны і хоча насаліць былой другой палоўцы. Так у сетку трапляе так званае «хатняе відэа». Чалавек, які не хацеў бачыць сябе ў такім відэа, ды яшчэ і выстаўленыя на ўсеагульны агляд, паніжаны, бо падарваная яго ці яе рэпутацыя.

Ёсць і іншыя матывы. Напрыклад, дзве сяброўкі дзеляцца самым патаемным, у тым ліку лагінам і паролем да сваёй пошты ці да акаўнтаў у сацыяльных сетках. Бывае, што яны пасварыліся. Тады пакрыўджаная дзяўчына заходзіць на старонку да сваёй былой сяброўцы, размяшчае фатаграфіі або відэа парнаграфічнага характару, часцей за ўсё без твару, і пасля гэтага мяняе пароль да старонкі. Атрымліваецца, што гаспадыня акаўнта да сябе на старонку увайсці ўжо не можа, як і што-небудзь памяняць. У такіх выпадках людзі звяртаюцца да нас па дапамогу. Прычым ўтойванне асобы не азначае, што гэты фота- або відэаматэрыял ня носіць парнаграфічны характар, і не вызваляе ад адказнасці чалавека, які яго выклаў у Інтэрнэт.

Некаторыя самі хочуць павысіць рэйтынг і наведвальнасць свайго рэсурсу за кошт размяшчэння парнаграфіі ў Інтэрнэце.
Матывы могуць быць рознымі, але мэта ў такіх людзей адна - гэта распаўсюд.

З 23 лютага 2002 году для Рэспублікі Беларусь ўступіў у сілу Факультатыўны пратакол да Канвенцыі аб правах дзіцяці, які датычыцца гандлю дзецьмі, дзіцячай прастытуцыі і дзіцячай парнаграфіі.

У дадзеным дакуменце змяшчаецца міжнародна-прынятае паняцце дзіцячай парнаграфіі - любы малюнак, якімі б там ні было сродкамі, дзіцяці, які здзяйсняе рэальныя або змадэляваныя адкрыта сэксуальныя дзеянні, або любы малюнак палавых органаў дзіцяці галоўным чынам у сэксуальных мэтах.

У 2008 годзе была распрацавана рэдакцыя новай артыкулы Крымінальнага кодэкса, які прадугледжвае адказнасць за выраб і распаўсюд дзіцячай парнаграфіі. Са снежня 2008 года ў Беларусі дзейнічае артыкул 343-1 Крымінальнага кодэкса «Выраб і распаўсюд парнаграфічных матэрыялаў або прадметаў парнаграфічнага характару з выявай непаўнагадовага», якая прадугледжвае максімальнае пакаранне ў выглядзе 13 гадоў пазбаўлення волі з канфіскацыяй маёмасці (асабліва цяжкае злачынства).

У гэты ж час падвышаная адказнасць была ўведзена і за выраб і распаўсюджванне порнаматэрыялаў ў сетцы Інтэрнэт.
Яскравым прыкладам барацьбы з вырабам і распаўсюдам парнаграфіі з'яўляецца спыненне МУС Рэспублікі Беларусь дзейнасці арганізаванай злачыннай групы, якая складалася з грамадзян Расіі і Беларусі (устаноўлены 6 чалавек), якія стварылі сетку «порнастудый» і на працягу 2005-2008 гадоў займаліся вырабам і размяшчэннем у сетцы Інтэрнэт дзіцячай парнаграфіі. Атрымоўваны iмi даход дасягаў 40 000 даляраў ЗША на тыдзень. Дакументамі пацвярджаецца легалізацыя не менш за 350 000 даляраў ЗША з выкарыстаннем афшорных кампаній. Вясной 2009 года злачынцам прызначаныя пакарання ў выглядзе пазбаўлення волі на тэрміны ад 3 да 7 гадоў.

У цяперашні час назіраецца тэндэнцыя росту колькасці выяўляюцца злачынстваў, звязаных з вырабам і распаўсюдам парнаматэрыялаў, у тым ліку ў сетцы Інтэрнэт, а таксама дзіцячай парнаграфіі. Гэта звязана, перш за ўсё, з актыўнасцю праваахоўных органаў у барацьбе з гэтай з'явай. У цэлым сітуацыя ў разгляданай сферы не з'яўляецца крытычнай і не выходзіць з-пад кантролю.

Друкаваныя носьбіты інфармацыі ў цяперашні час не з'яўляюцца актуальнымі, пераважаюць DVD-дыскі, жорсткія дыскі кампутараў, флэш-карты, мабільныя тэлефоны. У сувязі з актыўнай працай праваахоўных органаў ужо немагчыма сустрэць адкрытага продажу парнаграфічнай прадукцыі на матэрыяльных носьбітах.

Праваахоўнымі органамі пастаянна адсочваецца сітуацыя, звязаная з распаўсюдам парнаграфіі ў сетцы Інтэрнэт, асабліва факты дзіцячай парнаграфіі. У беларускім сегменце (дамен «by») глабальнай кампутарнай сеткі Інтэрнэт такія матэрыялы практычна адсутнічаюць. Як правіла, такая прадукцыя размяшчаецца на амерыканскіх і расійскіх даменах. Разам з тым, у Беларусі для распаўсюджвання парнаграфіі ўсё часцей выкарыстоўваюцца лакальныя камп'ютэрныя сеткі, а таксама сацыяльныя сеткі.

Даведачна:
Калі па рэспубліцы ў 2009 годзе было выяўлена 157 злачынстваў, звязаных з вырабам і распаўсюдам парнаматэрыялаў, і 12, звязаных з дзіцячай парнаграфіяй, то ў 2010 годзе - 207 і 11; у 2011 годзе - 238 і 36; ў 2012 годзе - 213 і 40; у 2013 годзе - 248 і 27; ў 2014 годзе - 342 і 47; у 2015 годзе - 522 і 32; ў 2016 годзе - 761 і 107; за 7 месяцаў 2017 году - 583 і 38 адпаведна.
На тэрыторыі Ваўкавыскага раёна ў 2014 годзе здзейснена і выяўлена 2 злачынствы, звязаных з вырабам і распаўсюдам парнаматэрыялаў, і 2, звязаных з дзіцячай парнаграфіяй, у 2015 годзе - 4 і 0; ў 2016 годзе - 7 і 0; за 8 месяцаў 2017 года - 11 і 0.

На тэрыторыі Рэспублікі Беларусь працэс стварэння парнаграфіі разнастайны. У большасці выпадкаў выявы капіююцца з дзеючых порнасайтаў. Але ў сувязі з тым, што найбольш высокі попыт маецца на прадукцыю, якой раней у Інтэрнэце не было, то ствараюцца невялікія падпольныя фота-, відэастудыі, дзе непасрэдна здымаюцца фота-відэа творы з удзелам аголеных «мадэляў». У штат такіх студый ўваходзяць фатографы, цырульнікі, візажысты, мастакі, праграмісты. Шляхам размяшчэння аб'яў у рэкламных выданнях з запрашэннем для работы ў фотобизнесе, альбо гутарак з дзяўчатамі, размяшчаць аб'явы ў рубрыках «знаёмства», падбіраюцца «мадэлі» для здымак. Затым за невялікае ўзнагароджанне дзяўчыны займаюцца падборам іншых «мадэляў» (знаёмых, сябровак, аднакласніц). Найбольш цэняцца мадэлі ва ўзросце ад 14 да 18 гадоў. Ім тлумачаць, што малююнкі на тэрыторыі Беларусі ніхто не ўбачыць, яны будуць размешчаны альбо на платных сайтах, альбо ў базах дадзеных мадэльных агенцтваў, што ў далейшым можа паспрыяць кар'еры «мадэлі». На самай справе за невялікую плату (ад 10 да 50 долараў ЗША за гадзіну здымак) ствараецца мноства здымкаў альбо сюжэтаў з выявай дзяўчыны, якія размяшчаюцца ў Інтэрнэце і прыносяць злачынцам прыбытак у дзясяткі і сотні разоў вышэйшую за выдаткі.
Паступаюць ад праваахоўных органаў замежных дзяржаў па каналах Інтэрпола матэрыялы і інфармацыя аператыўнага характару таксама сведчаць пра тое, што павялічваецца колькасць грамадзян Беларусі, якія займаюцца распаўсюджваннем парнаграфічных малюнкаў.

Ва ўсім свеце выклікае непакой якая складваецца сітуацыя адносна распаўсюджвання дзіцячай парнаграфіі. Большасць развітых краін свету, у першую чаргу - еўрапейскіх, імкнуцца прыняць эфектыўныя прэвентыўныя крымінальна-прававыя меры, накіраваныя на абарону грамадскай маральнасці ад замахаў на яе праз пашырэнне ў сетцы Інтэрнэт і іншымі спосабамі матэрыялаў парнаграфічнага ўтрымання, а таксама па прывядзенню нацыянальнага заканадаўства ў адпаведнасці з патрабаваннямі, што прад'яўляюцца сусветнай супольнасцю.

У цяперашні час аб'ёмы «звычайнай» парнаграфіі на розных магнітных носьбітах (DVD-дысках, флэш-картах) не выклікаюць асаблівай трывогі і не здольныя сур'ёзна ўплываць на маральны стан беларускага грамадства. Найбольшую небяспеку ўяўляюць матэрыялы, якія распаўсюджваюцца на порна-сайтах (а часам і сайтах знаёмстваў) у сетцы Інтэрнэт і асабліва гэта тычыцца дзіцячай парнаграфіі. З улікам шырокіх магчымасцяў Інтэрнэту вытворчасць і распаўсюд дзіцячай парнаграфіі набылі пагрозлівыя маштабы і, як правіла, з'яўляюцца злачыннымі дзеяннямі міжнароднага характару (з 1996 года колькасць дзіцячай парнаграфіі ў сетцы Інтэрнэт ўзрасла на 2 000 адсоткаў, а агульны лік вэб-сайтаў, якія прапануюць падобную прадукцыю, перавышае 100 000).

Тым жа, згаданым раней, пастановай Міністэрства культуры Рэспублікі Беларусь ад 8 мая 2007 №18, устаноўлены забароны на:
знаходжанне непаўналетніх асоб на тэрыторыі гандлёвага аб'екта, дзе ажыццяўляецца продаж прадукцыі сэксуальнага прызначэння;
продаж непаўналетнім і непаўналетнімі эратычнай прадукцыі, прадукцыі сэксуальнага прызначэння або азнаямленне непаўналетніх асоб з дадзенай прадукцыяй.

Па ініцыятыве МУС Беларусі ў 2012 годзе былі ўнесены змены ў пастанову Савета Міністраў Рэспублікі Беларусь, якi зацвярджае палажэнне аб экспертызе парнаграфічных матэрыялаў. Гэтай пастановай цяпер заканадаўча замацавана паняцце парнаграфічныя матэрыялы або прадметы парнаграфічнага характару з выявай непаўналетняга - гэта разнавіднасць парнаграфічных матэрыялаў або прадметаў парнаграфічнага характару, якая ўключае ў сябе матэрыялы або прадметы, якія змяшчаюць любы малюнак або апісанне дзіцяці альбо ўспрымацца як малюнак або апісанне дзіцяці альбо паўналетняга асобы, імітуе дзіцяці, які здзяйсняе рэальныя або змадэляваныя дзеянні сэксуальнага ха рактера альбо які прымае ўдзел у здзяйсненні такіх дзеянняў або ў іх імітацыі, альбо рэалістычны малюнак, у тым ліку створанае з выкарыстаннем анімацыі або электроннай тэхнікі, ладу дзіцяці, які здзяйсняе або які ўдзельнічае ў здзяйсненні дзеянняў сэксуальнага характару, а роўна любы малюнак або апісанне палавых органаў дзіцяці ў сэксуальных мэтах. Пад дзіцем тут разумеецца фізічная асоба да дасягнення ім узросту васемнаццацi гадоў.

У абгрунтаванні прыняцця менавіта такога вызначэння былі адлюстраваны наступныя асноўныя крытэрыі, якія паказваюць на згубнасць дзіцячай парнаграфіі:
1) не мае значэння, ці з'яўляюцца палавой акт і іншыя дзеянні сэксуальнага характару рэальнымі або змадэляванымі, так як яны спрыяюць і апраўдваюць сэксуальны гвалт над дзецьмі, паколькі спажывец такой прадукцыі выкарыстоўвае яе для атрымання сэксуальнага ўзбуджэння;
2) попыт на дзіцячую парнаграфію дае глебу для вытворчасці і можа стымуляваць спажыўца да сэксуальнага гвалту над дзецьмі шляхам прамога кантакту.

Для Рэспублікі Беларусь распаўсюджванне парнаграфічнай прадукцыі і твораў, якія прапагандуюць культ гвалту і жорсткасці, роўна як гандаль людзьмі, з'яўляюцца небяспечнымі з'явамі і ўяўляюць сабой выклік грамадству, пагрозлівы нацыянальнай бяспекі і нясе такія разбуральныя наступствы, як рост злачыннасці, гвалту, паслабленне сацыяльнага і культурнага патэнцыялаў дзяржавы , разбурэнне сем'яў, распаўсюджванне небяспечных хвароб. А ў канчатковым выніку ўсё гэта звязана з пашырэннем маштабаў арганізаванай злачыннасці.

Каб супрацьстаяць гэтым негатыўным з'явам, неабходна высілак не толькі праваахоўных, але і іншых дзяржаўных органаў, а таксама інстытутаў грамадзянскай супольнасці.

Калі чалавек убачыў відавочныя парнаграфічныя матэрыялы, самы дзейсны спосаб - гэта паведаміць на лінію «102» альбо супрацоўнікам аддзялення па наркакантролі і супрацьдзеянні гандлю людзьмі Ваўкавыскага РАУС па тэлефонах 75110, 75123.












































Лістоўка па прафілактыцы парнаграфіі



Падрыхтавана:
Аддзяленне па наркакантролі і супрацьдзеянні гандлю людзьмі 
Ваўкавыскага РАУС